De hel

Bijna geen enkele andere plek is zo nauw verbonden met de duivel als de hel. Aanvankelijk was dit een abstract begrip, nauwelijks te bevatten. Maar in de loop van de tijd werden de voorstellingen van de hel steeds concreter.

Aan het begin van de Europese expansie in de 15de eeuw ontstond ook de behoefte om de wereld systematisch in kaart te brengen en te structureren. Daarbij werd ook de hel in echte landschappen gezocht.

Al in de 14de eeuw schetste Dante Alighieri in zijn beroemde Divina Commedia een indrukwekkend beeld van wat zondaars in de hel te wachten stond. Bij Dante komen ze na hun dood terecht in een enorme trechtervormige holte onder de grond. Daar worden ze door demonen onder handen genomen en gekweld in de verschillende cirkels van de hel.

De afbeeldingen van de hel en de hellemuil die daaruit voortvloeiden, getuigen van de enorme verbeeldingskracht van vroegere samenlevingen als het ging om straffen in het hiernamaals. Toch was de hel altijd meer dan alleen een plaats van angst – het was een spiegel van de samenleving. Een plek die ruimte bood voor vragen over schuld, gerechtigheid en verlossing.